सर्वमय
sarvamaya · Sarvamay · 4४ syllablesअक्षरसर्वमयी
sarvamayī · Sarvamayi · 4४ syllablesअक्षरMeaningअर्थ
who is all things, complete and wholeसर्वस्वरूप, जो सब कुछ है, पूर्ण
For a girl: who is all things, complete and wholeबालिका के लिए: सर्वस्वरूपा, जो सब कुछ है, पूर्णा
Derivationव्युत्पत्ति
सर्वं प्रकृतं सर्वात्मना यस्मिन् स सर्वमयः, सर्वरूपः।
From sarva, all, with the affix mayaṭ by 5.4.21 (tatprakṛtavacane mayaṭ), in the sense of abundance: one in whom all things are fully present, the one who is everything. The girl's form takes ṅīp by 4.1.15, because mayaṭ has the marker ṭ.सर्व शब्द से ५.४.२१ तत्प्रकृतवचने मयट् से प्राचुर्य के अर्थ में मयट् प्रत्यय: जिसमें सब कुछ पूर्ण रूप से विद्यमान है, जो सब कुछ है। मयट् टित् है, अतः स्त्रीलिङ्ग में ४.१.१५ से ङीप् लगकर सर्वमयी।
Taddhitānta: a word with a secondary affixतद्धितान्त: शब्द और तद्धित प्रत्यय
See सर्वमय formed sūtra by sūtra, step after step, in the Sanskrit Vardhan app. The app also suggests names that echo the parents’ names (see an example), and keeps a shortlist.इस नाम की सूत्रशः प्रक्रिया, एक-एक चरण, संस्कृत वर्धन ऐप में देखिए। ऐप माता-पिता के नामों से मेल खाते नाम भी सुझाता है (उदाहरण देखिए), और आपके चुने नामों की सूची रखता है।
Where it occursस्रोत
- Lalitāsahasranāma, name 203ललितासहस्रनाम, नाम २०३: सर्वमयी
- Naṭeśa Sahasranāma, verse 118 (Peter Freund's text), as नटेश सहस्रनाम, श्लोक ११८ (पीटर फ्रॉइण्ड का पाठ), सर्वमय
- Lakṣmī Sahasranāma, verse 124 (Peter Freund's text), as लक्ष्मी सहस्रनाम, श्लोक १२४ (पीटर फ्रॉइण्ड का पाठ), सर्वमयी
- Sarasvatī Sahasranāma, verse 36 (Stotra Saṃhitā edition), as सरस्वती सहस्रनाम, श्लोक ३६ (स्तोत्रसंहिता संस्करण), सर्वमयी
- Gaurī Aṣṭottaraśatanāma, verse 7 (Stotra Saṃhitā edition), as गौरी अष्टोत्तरशतनाम, श्लोक ७ (स्तोत्रसंहिता संस्करण), सर्वमयी
- Listed in Monier-Williams (1899), page 1186मोनियर-विलियम्स (१८९९), पृष्ठ ११८६ में: सर्वमय
Lalitā Sahasranāma, name 203, सर्वमयी, which Bhāskararāya explains as क्षित्यादिशिवान्ततत्त्वाभिन्ना, one with every principle from earth to Śiva; Naṭeśa Sahasranāma, verse 118: सर्वकृत्सर्वभृत्सर्वमयः; Lakṣmī Sahasranāma, verse 124: सर्वोत्कृष्टा सर्वमयी; also the Sarasvatī Sahasranāma (verse 36) and the Gaurī Aṣṭottaraśatanāma (verse 7). Monier-Williams: all-containing, comprehending all (Śatapatha Brāhmaṇa, Nirukta). In the Advaita reading the one Self is all that is, as the Chāndogya Upaniṣad (3.14.1) says: सर्वं खल्विदं ब्रह्म.
Checkedजाँच
✓ Word and affix derived again by the Pāṇinian engineशब्द और प्रत्यय से पाणिनीय यन्त्र द्वारा पुनः सिद्ध✓ Both forms produced by the engineदोनों रूप यन्त्र से सिद्धBoyबालक Monier-Williams, Sanskrit-English Dictionary (1899), page 1186मोनियर-विलियम्स, संस्कृत-आंग्ल कोश (१८९९), पृष्ठ ११८६: सर्वमय, an adjective, usable for any genderविशेषण, प्रत्येक लिङ्ग में प्रयोज्य.
Girlबालिका Monier-Williams, Sanskrit-English Dictionary (1899), page 1186मोनियर-विलियम्स, संस्कृत-आंग्ल कोश (१८९९), पृष्ठ ११८६: सर्वमय, an adjective, usable for any genderविशेषण, प्रत्येक लिङ्ग में प्रयोज्य; the feminine is given under this entry; स्त्रीलिङ्ग रूप इसी प्रविष्टि में.